Առողջության համընդհանուր ապահովագրություն. կարևոր պարզաբանումներ՝ ԱԺ քննարկումից

Առողջության համընդհանուր ապահովագրությունը Հայաստանում գործում է 2026 թվականի հունվարի 1-ից։

ԱԺ-ում առողջության համընդհանուր ապահովագրության համակարգի գործարկման ընթացքին նվիրված քննարկման ընթացքում առողջապահության նախարար Անահիտ Ավանեսյանը ներկայացրեց մի շարք կարևոր պարզաբանումներ և շեշտադրումներ, որոնք վերաբերում են ինչպես շահառուների իրավունքներին, այնպես էլ համակարգի գործարկման մեխանիզմներին։

Քննարկումից կարևոր շեշտադրումները՝

• Քրոնիկ հիվանդություն ունեցող քաղաքացիների դեպքում յուրաքանչյուր անգամ թերապևտի կամ ընտանեկան բժշկի այցելությունը պարտադիր չէ։ Եթե ախտորոշումն արդեն հաստատված է, հիվանդի հսկողությունն ու վարումը իրականացնում է նեղ մասնագետը։ Սակայն առաջին անգամ ախտորոշում ստանալու համար անհրաժեշտ է դիմել առաջնային օղակին՝ ընտանեկան բժշկին կամ թերապևտին։

• Պետությունը փոխհատուցում է բուժօգնությունը, եթե նեղ մասնագետը աշխատում է այն բժշկական կենտրոնում, որը պայմանագիր ունի ապահովագրական հիմնադրամի հետ։ Ներկայում ՀՀ բժշկական կենտրոնների շուրջ 90 տոկոսը ներառված է ապահովագրական ծածկույթի մեջ։

• Ապահովագրական հիմնադրամը տարեկան փոխհատուցում է յուրաքանչյուր նեղ մասնագետի մոտ մինչև 2 խորհրդատվություն։

• Եթե քաղաքացին թեկուզ մեկ ամիս ստանում է 200 հազար դրամից ավելի աշխատավարձ և այդ հիմքով ներառվում է ապահովագրական համակարգում, ապա նա համակարգում մնում է 12 ամիս՝ անկախ հետագա աշխատավարձի նվազումից կամ փոփոխությունից։

• Ներկայում առողջության ապահովագրության համակարգի շահառու է 1 մլն 571 հազար 181 քաղաքացի։ Նրանցից միայն 18.3 տոկոսն է վճարում ապահովագրավճար, իսկ մնացածը գտնվում են պետական հոգածության ներքո (երեխաներ, թոշակառուներ, հաշմանդամություն ունեցող անձինք, սոցիալական աջակցության խմբեր)։

• Առողջության համընդհանուր ապահովագրությունը Հայաստանում գործում է 2026 թվականի հունվարի 1-ից։ Առաջին փուլում շահառու են մինչև 18 տարեկան երեխաները, 65 և բարձր տարիքի թոշակառուները, հաշմանդամություն ունեցող անձինք և 200 հազար դրամից բարձր աշխատավարձ ստացող քաղաքացիները։ Նրանց տարեկան ապահովագրավճարը կազմում է 129 հազար 600 դրամ, որը որոշ խմբերի դեպքում ամբողջությամբ վճարում է պետությունը։

• Քաղաքացիաիրավական պայմանագրով աշխատողների համար համակարգը կգործարկվի 2027 թվականի հունվարի 1-ից։ Ներկայում այն վերաբերում է միայն աշխատանքային պայմանագրերով աշխատողներին։

• Ընդհանուր ապահովագրական փաթեթի շրջանակում տարեկան ծախսերի առավելագույն սահմանաչափ չկա, սակայն յուրաքանչյուր կոնկրետ ծառայության համար սահմանված են հստակ շեմեր (օրինակ՝ ՄՌՏ հետազոտություն՝ տարեկան մինչև 2 անգամ, նեղ մասնագետի խորհրդատվություն՝ մինչև 2 անգամ)։

• Եթե քաղաքացին չի կարողանում ներբեռնել կամ ակտիվացնել ԱՐՄԵԴ հավելվածը կամ չունի սմարթֆոն, կարող է դիմել պոլիկլինիկա կամ ամբուլատորիա, որտեղ բժիշկները կօգնեն գործընթացն իրականացնել։ Նույնիսկ հավելվածը չակտիվացնելու դեպքում շտապօգնությամբ հիվանդանոց տեղափոխվելը չի խոչընդոտում ապահովագրական իրավունքների իրացմանը։