Փող՝ գյուղացուն, տուն՝ բռնագաղթածին․ 5 կարևոր լուր՝ Կառավարության նիստից

Մարտի 26-ին ՀՀ կառավարությունը ընդունել է մի շարք կարևոր որոշումներ, որոնք վերաբերում են գյուղատնտեսությանը, սոցիալական քաղաքականությանը, ենթակառուցվածքներին, տեխնիկական անվտանգությանը և մշակութային ոլորտին։

Նիստի օրակարգում ընդգրկված հարցերը միտված են ինչպես տնտեսական ակտիվության խթանմանը, այնպես էլ սոցիալական խնդիրների լուծմանը և պետական համակարգերի արդիականացմանը։

Ստորև ներկայացնում ենք նիստի 5 ամենակարևոր որոշումները՝ համապարփակ մեկնաբանությամբ։

1. Բուսաբուծության աջակցության նոր ծրագիր՝ մինչև 100 հա հողերի համար

Կառավարությունը հաստատել է բուսաբուծության աջակցության 2026 թվականի ծրագիրը, որի նպատակն է խթանել գյուղատնտեսական արտադրությունը և բարձրացնել ցանքատարածությունների արդյունավետությունը։

Ծրագրով նախատեսվում է մինչև 100 հեկտար մշակվող հողերի համար փոխհատուցել հիմնական ծախսերի 50%-ը։ Աջակցությունը վերաբերում է գարնանացան մշակաբույսերին՝

  • հացահատիկայիններ՝ ցորեն, գարի, վարսակ, հաճար
  • եգիպտացորեն
  • հատիկաընդեղեն՝ ոլոռ, լոբի, ոսպ, սիսեռ
  • կերային մշակաբույսեր՝ առվույտ, կորնգան

Փոխհատուցման չափերը սահմանվել են հետևյալ կերպ՝

  • հացահատիկայիններ՝ 70,000 դրամ/հա
  • եգիպտացորեն՝ 85,000 դրամ/հա
  • հատիկաընդեղեն՝ 100,000 դրամ/հա
  • բազմամյա խոտաբույսեր՝ 110,000 դրամ/հա

Ծրագիրը ներառում է վար, ցանք, բերքահավաք և սերմերի ձեռքբերման ծախսերը։ Ակնկալվում է, որ կիրականացվի մինչև 27 հազար հեկտար ցանք՝ հավաստագրված սերմերով։

Համեմատության համար՝
2025 թվականին ծրագրից օգտվել է շուրջ 5200 շահառու, իսկ 2026-ին նախատեսվում է այդ թիվը հասցնել 5700–6000-ի։
Բացի այդ, 2025-ին իրականացված 24 հազար հեկտար ցանքը 25%-ով գերազանցել է 2024-ի ցուցանիշը, իսկ նոր ծրագրով նախատեսվում է առնվազն ևս 10% աճ։

2. Հանրակացարանների սեփականաշնորհում՝ բռնագաղթված ընտանիքների համար

Կառավարությունը որոշում է կայացրել հանրակացարանային բնակարանային ֆոնդի սեփականաշնորհման վերաբերյալ՝ ուղղված Ադրբեջանից բռնագաղթված և ՀՀ քաղաքացիություն ստացած ընտանիքների սոցիալական ապահովությանը։

Խոսքը վերաբերում է մի շարք հասցեներում գտնվող շենքերին՝

  • Երևան, Շիրակի փողոց 2/32
  • Երևան, Մոլդովական փողոց 29/1
  • Աբովյան, Ուսանողական թաղամաս 4/1 և 4

Այս շենքերում բնակվող քաղաքացիները դիմել են՝ իրենց զբաղեցրած բնակելի տարածքները սեփականության իրավունքով ստանալու համար։

Ներկայացված տվյալներով՝

  • Շիրակի 2/32 շենքում արդեն սեփականաշնորհվել է 34 սենյակ, 18-ը դեռ պետական են
  • Մոլդովական 29/1-ում՝ 26 սեփականաշնորհված, 117 պետական
  • Աբովյանում (էներգետիկական քոլեջի հանրակացարան)՝ 7 սեփականաշնորհված, 31 պետական

Ծրագրի նպատակը ոչ միայն գույքային իրավունքների կարգավորումն է, այլ նաև այդ ընտանիքների սոցիալ-տնտեսական կայունության ապահովումը։

3. Վերելակների անվտանգության նոր կանոններ

Կառավարությունը հաստատել է վերելակների անվտանգ շահագործման տեխնիկական նորմերը, կանոններն ու հրահանգները։

Ըստ նոր կարգավորման՝

  • հանրային նշանակության շենքերում գտնվող վերելակները համարվում են վտանգավոր արտադրական օբյեկտներ
  • դրանք պետք է անցնեն պարտադիր տեխնիկական փորձաքննություն՝ առնվազն տարեկան մեկ անգամ

Կարգավորումը տարածվում է՝

  • բազմաբնակարանային շենքերի վրա
  • արտադրական և հանրային շինությունների վրա
  • բացառությամբ մինչև 250 կգ բեռնատարողությամբ վերելակների

Մինչ այժմ Հայաստանում չի եղել միասնական իրավական ակտ, որը կհամակարգեր վերելակների անվտանգ շահագործումը։ Նոր կանոնակարգը լրացնում է այդ բացը և նպատակ ունի բարձրացնել քաղաքացիների անվտանգության մակարդակը։

4. 1.1 մլրդ դրամ՝ համայնքային սուբվենցիոն ծրագրերին

Կառավարությունը հաստատել է համայնքային սուբվենցիոն ծրագրերի հերթական փաթեթը՝ շուրջ 1 մլրդ 100 մլն դրամ համաֆինանսավորմամբ։

Ծրագրերը կիրականացվեն 11 համայնքներում՝

  • Արագածոտնի՝ 2
  • Արարատի՝ 1
  • Արմավիրի՝ 2
  • Գեղարքունիքի՝ 2
  • Սյունիքի՝ 1
  • Տավուշի՝ 3

Ընդհանուր առմամբ, 2026 թվականին սուբվենցիոն ծրագրերի ծավալը կհասնի 3 մլրդ 57 մլն դրամի։

Նախատեսվող աշխատանքները ներառում են՝

  • արևային ֆոտովոլտային կայանների տեղադրում (353.1 կՎտ ընդհանուր հզորությամբ)
  • ճանապարհների ասֆալտապատում
  • շենքերի տանիքների վերանորոգում
  • մանկապարտեզների արդիականացում
  • խաղահրապարակների կառուցում
  • արտաքին լուսավորության անցկացում
  • ոռոգման համակարգերի զարգացում
  • վերելակների փոխարինում

Առանձին ծրագրով նախատեսվում է նաև Արագածոտնի մարզպետի աշխատակազմի շենքի վերանորոգման նախագծում, որը, ըստ վարչապետի, գտնվում է անմխիթար վիճակում։

5. «Հայֆիլմ»-ը՝ ԿԳՄՍ նախարարության կառավարման ներքո

Կառավարությունը որոշում է կայացրել «Համո Բեկնազարյանի անվան Հայֆիլմ կինոստուդիա» ՓԲԸ-ի բաժնետոմսերի կառավարման լիազորությունները փոխանցել Կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարությանը։

Հիշեցնենք, որ 2015 թվականից «Հայֆիլմ»-ը գտնվում էր Պետական գույքի կառավարման կոմիտեի ենթակայության տակ, սակայն տարիներ շարունակ գործնականում չի զարգացել։

Նոր որոշման նպատակն է՝

  • վերագործարկել կինոստուդիան
  • խթանել կինոարդյունաբերության զարգացումը
  • ակտիվացնել միջազգային համագործակցությունը

Նախատեսվում է ստեղծել «Հայֆիլմ կինոարտադրական քաղաք», որը կներառի՝

  • ֆիլմարտադրություն և հետարտադրություն
  • մասնագիտական կրթություն
  • կինոժառանգության պահպանում

Այս նախագիծը դիտարկվում է ոչ միայն որպես մշակութային նախաձեռնություն, այլ նաև որպես տնտեսական զարգացման և ազգային բրենդի ձևավորման գործիք։

Մարտի 26-ի կառավարության նիստը ցույց է տալիս միաժամանակ մի քանի ուղղություններով ակտիվ քաղաքականություն՝ գյուղատնտեսության խթանում, սոցիալական խնդիրների լուծում, ենթակառուցվածքների զարգացում, անվտանգության բարձրացում և մշակույթի վերակենդանացում։

Այս որոշումների համակցված ազդեցությունը կարող է նշանակալի դեր ունենալ ինչպես տնտեսական աճի, այնպես էլ քաղաքացիների կյանքի որակի բարելավման գործում։