Հայաստանում նախատեսվում է 2027 թվականի հունվարի 1-ից ներդնել պետական պաշտոններ և պետական ծառայության պաշտոններ զբաղեցնող անձանց վարձատրության նոր համակարգ։ Նոր մեխանիզմների ներդրման համար պետական բյուջեից կպահանջվի շուրջ 30 միլիարդ դրամ լրացուցիչ ֆինանսավորում, հայտնում է «Արմենպրես»-ը։
Օրենսդրական համապատասխան փաթեթը մշակել են փոխվարչապետ Տիգրան Խաչատրյանի գրասենյակը և ՀՀ վարչապետի աշխատակազմի քաղաքացիական ծառայության գրասենյակը։
Նախագծի առանցքային փոփոխությունները
Օրենսդրական նախագծով առաջարկվում է արմատապես վերանայել պետական ապարատի վարձատրության տրամաբանությունը.
Բազային աշխատավարձ. Յուրաքանչյուր տարվա բյուջեի օրենքով սահմանելու փոխարեն օրենքով կամրագրվի հաստատուն 83,200 դրամի չափով:
Գործակիցներ և լրավճարներ. Կվերանայվեն հիմնական աշխատավարձի հաշվարկման գործակիցները, կներդրվի կատարողականի գնահատման (KPI) հիմքով լրավճարների համակարգ։
Պարգևատրումների սահմանափակում. Պարգևատրումները կտրամադրվեն միայն հատուկ առաջադրանքների համար։ Պարգևատրման ֆոնդը չի կարող գերազանցել տվյալ մարմնի աշխատավարձի ֆոնդի 2%-ը: Աշխատավարձի ֆոնդի տնտեսված միջոցներից պարգևատրումներ տրամադրելն արգելվում է։
Լրացուցիչ աշխատավարձի առաստաղ. Լրացուցիչ աշխատավարձը չի կարող գերազանցել ընդհանուր վարձատրության 60%-ը (բացառությամբ ուժային, անվտանգային, քրեակատարողական, փրկարար և հարակից հատուկ ծառայությունների):
«Նախագծի ընդունմամբ կներդրվի վարձատրության, այդ թվում՝ կատարողականի գնահատման նոր համակարգ, ինչը թույլ կտա վարձատրության չափը համարժեքորեն պայմանավորել պատասխանատվության և կոմպետենցիաների մակարդակով, ինչպես նաև աշխատանքի գրանցած արդյունքներով՝ որպես աշխատանքի արդյունավետության և հանրային ծառայությունների որակի բարձրացման էական գործոն»,- նշված է նախագծի հիմնավորման մեջ։
Հավելումներ, ստաժ և կենսաթոշակային երաշխիքներ
Փոփոխությունները վերաբերում են նաև ուժային և իրավապահ մարմինների աշխատակիցների վարձատրությանը.
Դատախազների, Քննչական և Հակակոռուպցիոն կոմիտեների քննիչների որոշ հավելումներ 92%-ից կնվազեցվեն մինչև 50%՝ մասամբ ներառվելով հիմնական աշխատավարձի գործակիցներում:
Դատավորների, ԲԴԽ անդամների, դատախազների և քննիչների աշխատանքային ստաժի հավելավճարը չի գերազանցի պաշտոնային դրույքաչափի 30%-ը:
Դատախազների, քննիչների, Արտաքին հետախուզության ծառայության որոշ աշխատակիցների համար կենսաթոշակի իրավունքի պայմաններից մեկը կլինի 60 տարին լրանալը:
Նախագծով երաշխավորվում է, որ նոր համակարգի ներդրումը չի հանգեցնի գործող աշխատավարձերի նվազեցմանը․ եթե նոր հաշվարկով գումարը ցածր լինի, կպահպանվի նախկինում վճարվող չափը:
Փոփոխության ուղղությունը | Գործող / Նախկին մեխանիզմ | Նոր սահմանվող չափորոշիչ (2027թ․) |
Լրացուցիչ բյուջետային ծախս | - | Շուրջ 30 մլրդ դրամ |
Բազային աշխատավարձ | Սահմանվում էր տարեկան բյուջեով | Ամրագրվում է օրենքով՝ 83,200 դրամ |
Պարգևատրման ֆոնդի առաստաղ | Տնտեսումներով և այլ միջոցներով | Աշխատավարձի ֆոնդի առավելագույնը 2%-ը |
Լրացուցիչ աշխատավարձի շեմ | Առանց հստակ առաստաղի | Առավելագույնը ընդհանուր վարձատրության 60%-ը |
Իրավապահների հավելումներ | Մինչև 92% | Նվազեցվում է մինչև 50% (ներառվելով հիմնականում) |
Պատճառահետևանքային կապը
Պետական ապարատի աշխատանքի ցածր արդյունավետությունը և վարձատրության անհամաչափությունները պատճառ են դարձել կատարողականի (KPI) վրա հիմնված նոր օրենսդրական համակարգի մշակման համար։ Սա, իր հերթին, պատճառ է դառնալու 2027 թվականից պետական բյուջեից լրացուցիչ 30 մլրդ դրամի հատկացման և պարգևատրումների ու հավելումների հստակեցման համար։
Գործնական ազդեցությունը
Գործնականում այս բարեփոխումը կբարձրացնի պետական համակարգում աշխատանքի կանխատեսելիությունը, կվերացնի անհամաչափ պարգևատրումների պրակտիկան և պետական ծառայողների եկամուտները կկապի կոնկրետ չափելի արդյունքների հետ։
