Ինչպիսի արդյունքներով է փակել 2024-ը Հայաստանի բանկային համակարգը

2024 թվականին Հայաստանի բանկային համակարգը գործել է շահույթով՝ ցուցաբերելով կայուն աճ բոլոր հիմնական ցուցանիշներով: Փետրվարի 25-ին կայացած ասուլիսի ժամանակ Հայաստանի բանկերի միության (ՀԲՄ) նախագահ Դանիել Ազատյանը ներկայացրեց բանկային ոլորտի վիճակագրական տվյալները և ընդգծեց տարվա ընթացքում գրանցված հիմնական միտումները:

Բանկային ակտիվները և կապիտալը

Տարվա վերջի դրությամբ Հայաստանի բանկային համակարգի ընդհանուր ակտիվները կազմել են 11 տրլն դրամ: Այս ցուցանիշը ներառում է բանկերի վարկային պորտֆելը, ավանդները և այլ ֆինանսական գործիքներ։ Բանկերի ընդհանուր կապիտալը 2024-ին աճել է շուրջ 20%-ով կամ 300 մլրդ դրամով, հասնելով 1.8 տրլն դրամի:

Վարկեր և ավանդներ

• Բանկային վարկային պորտֆելը 2024-ի ընթացքում աճել է 1.2 տրլն դրամով, կազմելով 6.4 տրլն դրամ:
• Բանկերի պարտավորությունները աճել են 1.5 տրլն դրամով:
• Ավանդները ևս զգալի աճ են գրանցել՝ ավելանալով 780 մլրդ դրամով և հասնելով 6.4 տրլն դրամի:

Վարկային պորտֆելի կառուցվածքը

Բանկերի կողմից տրամադրված վարկերը բաշխվել են հետևյալ կերպ.

• Սպառողական վարկեր՝ 22.8% (շուրջ 1.45 տրլն դրամ)
• Հիփոթեքային վարկեր՝ 22.4% (մոտ 1.4 տրլն դրամ)
• Իրավաբանական անձանց տրամադրված վարկեր (իրական տնտեսության ֆինանսավորում)՝ 44%
• Գյուղատնտեսական և այլ վարկեր՝ 5%
• Ֆինանսական կազմակերպությունների միջև տրամադրված վարկեր՝ 6%

Այս տվյալները վկայում են, որ բանկերի վարկային պորտֆելի շուրջ 45%-ը բաժին է հասնում ֆիզիկական անձանց տրամադրված սպառողական և հիփոթեքային վարկերին։

Սպառողական և հիփոթեքային վարկերի աճի պատճառները

ՀԲՄ նախագահ Դանիել Ազատյանը սպառողական վարկերի աճը պայմանավորել է ֆիզիկական անձանց եկամուտների աճով: Նրա խոսքով, բանկերը վարկավորման գործընթացում կիրառում են միավորներով համակարգ, որը հաշվարկում է վարկառուների վճարունակությունը՝ հաշվի առնելով նրանց եկամուտները:

Ինչ վերաբերում է հիփոթեքային վարկերին, ապա դրանց աճը պայմանավորված է Երևանում եկամտային հարկի վերադարձի ծրագրի սահմանափակմամբ: Նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսներին նկատվել է ակտիվություն հիփոթեքային վարկավորման ոլորտում, քանի որ քաղաքացիները փորձել են օգտվել գործող արտոնություններից մինչև ծրագրի փոփոխությունները:

***

Հայաստանի բանկային համակարգը 2024 թվականին ցուցաբերել է դրական դինամիկա՝ պայմանավորված ինչպես ընդհանուր տնտեսական աճով, այնպես էլ բանկային ոլորտում վարկավորման ակտիվացմամբ։ Սպառողական և հիփոթեքային վարկերի մեծ պահանջարկը վկայում է քաղաքացիների եկամուտների ավելացման և ֆինանսական շուկայի կայունության մասին։ Առաջիկայում հնարավոր է, որ վարկային պորտֆելի աճը պահպանվի՝ պայմանավորված տնտեսության զարգացմամբ և բանկային ոլորտի շարունակական հարմարվողականությամբ։

Բաժանորդագրվեք մեր Տելեգրամյան ալիքին՝ բիզնես ոլորտի ամենաթարմ և կարևոր նորություններին առաջինը ծանոթանալու համար: